ج ك پ مەركىزىي كومىتېتى «پارتىيەنىڭ ئىچكى نىزام- تۈزۈم قۇرۇلۇشىنى كۈچەيتىش توغرىسىدىكى پىكىر»نى بېسىپ تارقاتتى   ئۈرۈمچى شەھىرىنىڭ رېلىسلىق قاتناش قۇرۇلۇشى ئۆتكەلگە ھۇجۇم قىلىش باسقۇچىغا كىردى   باۋدىڭ- قەشقەر ئېكسپورت تاۋارلارنى توشۇش مەخسۇس پويىزى رەسمىي قاتناشقا باشلىدى   تۆمۈريولدا يازلىق يولۇچى توشۇش 7- ئاينىڭ 1- كۈنى باشلىنىدۇ   شىنجاڭدا كارىزلار راۋانلاشتۇرۇلۇپ، 100دىن ئارتۇق كارىز ئەسلىگە كەلتۈرۈلدى  
سىپىرلىق گېزىت>>>

جۇڭخۇا خەلق جۇمھۇرىيىتىنىڭ تور بىخەتەرلىكى قانۇنى

(2016- يىل 11- ئاينىڭ 7- كۈنى 12- نۆۋەتلىك مەملىكەتلىك خەلق قۇرۇلتىيى دائىمىي كومىتېتىنىڭ 24- يىغىنىدا ماقۇللاندى)

2017.09.07 18:36 مەنبە: شىنجاڭ گېزىتى

    جۇڭخۇا خەلق جۇمھۇرىيىتى رەئىسىنىڭ پەرمانى

    53- نومۇرلۇق

    «جۇڭخۇا خەلق جۇمھۇرىيىتىنىڭ تور بىخەتەرلىكى قانۇنى» 2016- يىل 11- ئاينىڭ 7- كۈنى جۇڭخۇا خەلق جۇمھۇرىيىتى 12- نۆۋەتلىك مەملىكەتلىك خەلق قۇرۇلتىيى دائىمىي كومىتېتىنىڭ 24- يىغىنىدا ماقۇللىنىپ، ھازىر ئېلان قىلىندى، 2017- يىل 6- ئاينىڭ 1- كۈنىدىن باشلاپ يولغا قويۇلسۇن.

    جۇڭخۇا خەلق جۇمھۇرىيىتىنىڭ رەئىسى شى جىنپىڭ

                      2016- يىل 11- ئاينىڭ 7- كۈنى


      مۇندەرىجە

      1- باب ئومۇمىي پىرىنسىپ

    2- باب تور بىخەتەرلىكىنى قوللاش ۋە ئىلگىرى سۈرۈش

    3- باب تورنىڭ ئىشلەش بىخەتەرلىكى

    1- پاراگراف ئادەتتىكى بەلگىلىمە

    2- پاراگراف ھالقىلىق ئۇچۇر ئۇل ئەسلىھەلىرىنىڭ ئىشلەش بىخەتەرلىكى

    4- باب تور ئۇچۇرى بىخەتەرلىكى

    5- باب كۆزىتىپ سىگنال بېرىش ۋە جىددىي بىر تەرەپ قىلىش

    6- باب قانۇن جاۋابكارلىقى

    7- باب قوشۇمچە پىرىنسىپ


      1- باب ئومۇمىي پىرىنسىپ

  1- ماددا بۇ قانۇن تور بىخەتەرلىكىنى كاپالەتلەندۈرۈش، تور بوشلۇقى ئىگىلىك ھوقۇقى ۋە دۆلەت خەۋپسىزلىكىنى، جامائەت مەنپەئىتىنى قوغداش، پۇقرالار، قانۇنىي ئىگىلەر ۋە باشقا تەشكىلاتلارنىڭ قانۇنلۇق ھوقۇق- مەنپەئىتىنى قوغداش، ئىقتىسادنى، جەمئىيەتنى ئۇچۇرلاشتۇرۇپ ساغلام راۋاجلاندۇرۇش مەقسىتىدە چىقىرىلدى.

  2- ماددا جۇڭخۇا خەلق جۇمھۇرىيىتى چېگراسى ئىچىدە تور قۇرۇش، ئىشقا سېلىش، قوغداش ۋە ئۇنىڭدىن پايدىلىنىش، شۇنىڭدەك تور بىخەتەرلىكىنى نازارەت قىلىپ باشقۇرۇشتا مۇشۇ قانۇن تەتبىقلىنىدۇ.

  3- ماددا دۆلەت تور بىخەتەرلىكىگە ۋە ئۇچۇرلاشتۇرۇش تەرەققىياتىغا تەڭ ئەھمىيەت بېرىشتە چىڭ تۇرىدۇ، پائال پايدىلىنىش، ئىلمىي تەرەققىي قىلدۇرۇش، قانۇن بويىچە باشقۇرۇش، بىخەتەرلىككە كاپالەتلىك قىلىش فاڭجېنىغا ئەمەل قىلىدۇ، تور ئۇل ئەسلىھە قۇرۇلۇشى ۋە ئالاقىگە تۈرتكە بولىدۇ، تور تېخنىكىسىدا يېڭىلىق يارىتىش ۋە ئۇنى قوللىنىشقا ئىلھام بېرىدۇ، تور بىخەتەرلىكى ئىختىساسلىقلىرىنى يېتىشتۈرۈشكە مەدەت بېرىدۇ، تور بىخەتەرلىكى كاپالەت سىستېمىسىنى بەرپا قىلىدۇ ۋە مۇكەممەللەشتۈرىدۇ، تور بىخەتەرلىكىنى قوغداش ئىقتىدارىنى ئۆستۈرىدۇ.

  4- ماددا دۆلەت تور بىخەتەرلىكى ئىستراتېگىيەسىنى بېكىتىپ ھەمدە ئۈزلۈكسىز مۇكەممەللەشتۈرۈپ، تور بىخەتەرلىكىنى كاپالەتلەندۈرۈشتىكى ئاساسىي تەلەپ ۋە ئاساسلىق نىشاننى ئايدىڭلاشتۇرىدۇ، نۇقتىلىق ساھەلەرنىڭ تور بىخەتەرلىكىگە دائىر سىياسەت، خىزمەت ۋەزىپىلىرى ۋە تەدبىرلەرنى ئوتتۇرىغا قويىدۇ.

  5- ماددا دۆلەت تەدبىر قوللىنىپ، جۇڭخۇا خەلق جۇمھۇرىيىتى چېگراسى ئىچى- سىرتىدىن كېلىدىغان تور بىخەتەرلىكى خەۋپ- خەتىرى ۋە تەھدىتىنى كۆزىتىپ، ئۇنىڭدىن مۇداپىئەلىنىپ ۋە ئۇنى بىر تەرەپ قىلىپ، ھالقىلىق ئۇچۇر ئۇل ئەسلىھەلىرىنى ھۇجۇمدىن، تاجاۋۇزدىن، كاشىلىدىن، بۇزغۇنچىلىقتىن ساقلايدۇ، قانۇنغا خىلاپ تور جىنايى ھەرىكىتىنى قانۇن بويىچە جازالايدۇ، تور بوشلۇقىنىڭ بىخەتەرلىكى ۋە تەرتىپىنى قوغدايدۇ.

  6- ماددا دۆلەت سەمىمىي، ئىشەنچلىك، ساغلام، مەدەنىي بولغان تور ھەرىكىتىنى تەشەببۇس قىلىدۇ، سوتسىيالىستىك يادرولۇق قىممەت قارىشىنى تارقىتىشقا تۈرتكە بولىدۇ، تەدبىر قوللىنىپ پۈتكۈل جەمئىيەتنىڭ تور بىخەتەرلىكى ئېڭى ۋە سەۋىيەسىنى ئۆستۈرىدۇ، پۈتكۈل جەمئىيەت ئورتاق قاتنىشىپ تور بىخەتەرلىكىنى ئىلگىرى سۈرىدىغان ياخشى مۇھىت بەرپا قىلىدۇ.

  7- ماددا دۆلەت تور بوشلۇقىنى تىزگىنلەش، تور تېخنىكىسىنى يارىتىش، ئۆلچەم چىقىرىش، قانۇنغا خىلاپ تور جىنايىتىگە زەربە بېرىش جەھەتتىكى خەلقئارا ئالماشتۇرۇش ۋە ھەمكارلىقنى پائال يولغا قويىدۇ، تىنچ، بىخەتەر، ئوچۇق بولغان، ھەمكارلىشىدىغان تور بوشلۇقى بەرپا قىلىشقا تۈرتكە بولىدۇ، كۆپ تەرەپلىمە، دېموكراتىك، ئوچۇق- ئاشكارا بولۇشتەك تور تىزگىنلەش سىستېمىسى بەرپا قىلىدۇ.

  8- ماددا دۆلەتنىڭ تور ئۇچۇرى تارمىقى تور بىخەتەرلىكى خىزمىتى ۋە ئالاقىدار نازارەت قىلىپ باشقۇرۇش خىزمىتىنى بىر تۇتاش ماسلاشتۇرۇشقا مەسئۇل بولىدۇ. گوۋۇيۈەننىڭ تېلېگراف مەسئۇل تارمىقى، جامائەت خەۋپسىزلىكى تارمىقى ۋە باشقا ئالاقىدار ئورگانلىرى تور بىخەتەرلىكىنى قوغداش ۋە نازارەت قىلىپ باشقۇرۇش خىزمىتىگە مۇشۇ قانۇن ۋە ئالاقىدار قانۇن، مەمۇرىي نىزاملاردىكى بەلگىلىمە بويىچە مەسئۇلىيىتى دائىرىسىدە مەسئۇل بولىدۇ.

  ناھىيە دەرىجىلىكتىن يۇقىرى يەرلىك خەلق ھۆكۈمەتلىرىنىڭ ئالاقىدار تارماقلىرىنىڭ تور بىخەتەرلىكىنى قوغداش ۋە نازارەت قىلىپ باشقۇرۇش مەسئۇلىيىتى دۆلەتنىڭ ئالاقىدار بەلگىلىمىلىرى بويىچە بېكىتىلىدۇ.

  9- ماددا تور تىجارەتچىلىرى تىجارەت قىلىش ۋە مۇلازىمەت قىلىشتا قانۇن، مەمۇرىي نىزاملارغا ئەمەل قىلىشى، ئىجتىمائىي ئەخلاققا ھۆرمەت قىلىشى، سودا ئەخلاقىغا رىئايە قىلىشى، سەمىمىي بولۇشى، لەۋزىدە تۇرۇشى، تور بىخەتەرلىكىنى قوغداش مەجبۇرىيىتىنى ئادا قىلىشى، ھۆكۈمەت ۋە جەمئىيەتنىڭ نازارىتىنى قوبۇل قىلىشى، ئىجتىمائىي مەسئۇلىيەتنى ئۈستىگە ئېلىشى شەرت.

  10- ماددا تور قۇرۇش، ئىشقا سېلىش ياكى تور ئارقىلىق مۇلازىمەت قىلىشتا، قانۇن، مەمۇرىي نىزاملاردىكى بەلگىلىمە ۋە دۆلەت ئۆلچىمىدىكى مەجبۇرلاش تەلىپى بويىچە، تېخنىكىلىق تەدبىرلەر ۋە باشقا زۆرۈر تەدبىرلەرنى قوللىنىپ، تورنىڭ بىخەتەر، مۇقىم بولۇشىنى كاپالەتلەندۈرۈپ، تور بىخەتەرلىكى ۋەقەلىرىگە ئۈنۈملۈك تاقابىل تۇرۇپ، قانۇنغا خىلاپ تور جىنايى ھەرىكەتلىرىنىڭ ئالدىنى ئېلىپ، تور سانلىق مەلۇماتلىرىنىڭ مۇكەممەللىكى، مەخپىيلىكى ۋە قوللىنىشچانلىقىنى ساقلاش كېرەك.

  11- ماددا تورغا ئالاقىدار ساھە تەشكىلاتلىرى نىزامنامە بويىچە ساھە تەلەپچانلىقىنى كۈچەيتىدۇ، تور بىخەتەرلىكى ھەرىكەت قائىدىسىنى چىقىرىدۇ، ئەزالىرىنىڭ تور بىخەتەرلىكىنى قوغداشنى كۈچەيتىپ، تور بىخەتەرلىكىنى قوغداش سەۋىيەسىنى ئۆستۈرۈپ، ساھەنىڭ ساغلام تەرەققىياتىنى ئىلگىرى سۈرۈشىگە يېتەكچىلىك قىلىدۇ.

  12- ماددا دۆلەت پۇقرالار، قانۇنىي ئىگىلەر ۋە باشقا تەشكىلاتلارنىڭ توردىن قانۇن بويىچە پايدىلىنىش ھوقۇقىنى قوغدايدۇ، تورنى ئومۇملاشتۇرۇشنى ئىلگىرى سۈرىدۇ، تور مۇلازىمەت سەۋىيەسىنى ئۆستۈرۈپ، جەمئىيەتكە بىخەتەر، قولايلىق تور مۇلازىمىتى قىلىدۇ، تور ئۇچۇرىنىڭ قانۇن بويىچە تەرتىپلىك، ئەركىن يۈرۈشۈشىنى كاپالەتلەندۈرىدۇ.

  ھەرقانداق شەخس ۋە تەشكىلات توردىن پايدىلىنىشتا ئاساسىي قانۇن ۋە قانۇنلارغا، جامائەت تەرتىپىگە ئەمەل قىلىشى، ئىجتىمائىي ئەخلاققا ھۆرمەت قىلىشى كېرەك، ئۇلارنىڭ تور بىخەتەرلىكىگە خەۋپ يەتكۈزىدىغان، توردىن پايدىلىنىپ دۆلەتنىڭ خەۋپسىزلىكىگە، شان- شۆھرىتىگە ۋە مەنپەئىتىگە خەۋپ يەتكۈزىدىغان، دۆلەت ھاكىمىيىتىنى، سوتسىيالىزم تۈزۈمىنى ئاغدۇرۇشقا، دۆلەتنى پارچىلاشقا، دۆلەتنىڭ بىرلىكىگە بۇزغۇنچىلىق قىلىشقا قۇترىتىدىغان، تېررورىزم، ئەسەبىيزم، مىللىي ئۆچمەنلىك، مىللىي كەمسىتىشنى تەرغىب قىلىدىغان، زوراۋانلىق، شەھۋانىيلىق تۈسىنى ئالغان ئۇچۇرلارنى تارقىتىدىغان، يالغان ئۇچۇرلارنى ئويدۇرۇپ ۋە تارقىتىپ، ئىقتىسادىي تەرتىپ ۋە ئىجتىمائىي تەرتىپنى بۇزىدىغان، شۇنىڭدەك باشقىلارنىڭ نامىغا، شەخسىيىتىگە، بىلىم مۈلۈك ھوقۇقىغا ۋە باشقا قانۇنلۇق ھوقۇق- مەنپەئىتىگە زىيان يەتكۈزىدىغان ھەرىكەتلەردە بولۇشىغا يول قويۇلمايدۇ.

  13- ماددا دۆلەت قۇرامىغا يەتمىگەنلەرنىڭ ساغلام ئۆسۈپ يېتىلىشىگە پايدىلىق بولغان تور مەھسۇلاتى ۋە مۇلازىمىتىنى يارىتىشقا مەدەت بېرىدۇ، توردىن پايدىلىنىپ قۇرامىغا يەتمىگەنلەرنىڭ جىسمانىي، روھىي ساغلاملىقىغا خەۋپ يەتكۈزىدىغان ھەرىكەتلەرنى قانۇن بويىچە جازالاپ، قۇرامىغا يەتمىگەنلەرگە بىخەتەر، ساغلام تور مۇھىتى ھازىرلاپ بېرىدۇ.

  14- ماددا ھەرقانداق شەخس ۋە تەشكىلات تور بىخەتەرلىكىگە خەۋپ يەتكۈزۈش قىلمىشلىرىنى تور ئۇچۇرى، تېلېگراف، جامائەت خەۋپسىزلىكى قاتارلىق تارماقلارغا پاش قىلىشقا ھوقۇقلۇق. پاش قىلىش ماتېرىيالىنى تاپشۇرۇۋالغان تارماق قانۇن بويىچە ۋاقتىدا بىر تەرەپ قىلىشى؛ شۇ تارماقنىڭ مەسئۇلىيىتى دائىرىسىدە بولمىسا، بىر تەرەپ قىلىش ھوقۇقى بار تارماققا ۋاقتىدا ئۆتكۈزۈپ بېرىشى كېرەك.

  ئالاقىدار تارماق پاش قىلغۇچىنىڭ مۇناسىۋەتلىك ئۇچۇرلىرىنى مەخپىي تۇتۇشى، پاش قىلغۇچىنىڭ قانۇنلۇق ھوقۇق- مەنپەئىتىنى قوغدىشى كېرەك.

    2- باب تور بىخەتەرلىكىنى قوللاش ۋە ئىلگىرى سۈرۈش

  15- ماددا دۆلەت تور بىخەتەرلىكى ئۆلچىمى سىستېمىسىنى بەرپا قىلىدۇ ۋە مۇكەممەللەشتۈرىدۇ. گوۋۇيۈەننىڭ ئۆلچەملەشتۈرۈش مەمۇرىي مەسئۇل تارمىقى ۋە گوۋۇيۈەننىڭ باشقا ئالاقىدار تارماقلىرى تور بىخەتەرلىكىنى باشقۇرۇش، شۇنىڭدەك ئالاقىدار تور مەھسۇلاتلىرى، مۇلازىمىتى ۋە ئۇنى ئىشلىتىش بىخەتەرلىكىنىڭ دۆلەت ئۆلچىمى ۋە ساھە ئۆلچىمىنى مەسئۇلىيىتى بويىچە بېكىتىدۇ ھەمدە مۇۋاپىق پەيتتە تۈزىتىپ تۇرىدۇ.

  دۆلەت كارخانىلار، تەتقىقات ئاپپاراتلىرى، ئالىي مەكتەپلەر، تورغا ئالاقىدار ساھە تەشكىلاتلىرىنىڭ تور بىخەتەرلىكى دۆلەت ئۆلچىمى، ساھە ئۆلچىمىنى بېكىتىشكە قاتنىشىشىغا مەدەت بېرىدۇ.

  16- ماددا گوۋۇيۈەن ۋە ئۆلكىلىك، ئاپتونوم رايونلۇق، بىۋاسىتە قاراشلىق شەھەرلىك خەلق ھۆكۈمەتلىرى بىر تۇتاش پىلانلاپ، سېلىنمىنى ئاشۇرۇپ، تور بىخەتەرلىكىگە دائىر نۇقتىلىق تېخنىكا كەسىپلىرى ۋە تۈرلىرىگە يار- يۆلەك بولۇشى، تور بىخەتەرلىكى تېخنىكىسىنى يارىتىش ۋە قوللىنىشقا مەدەت بېرىشى، بىخەتەر، ئىشەنچلىك تور مەھسۇلاتلىرى ۋە مۇلازىمىتىنى ئومۇملاشتۇرۇشى، تور تېخنىكىسى بىلىم مۈلۈك ھوقۇقىنى قوغدىشى، كارخانىلار، تەتقىقات ئاپپاراتلىرى ۋە ئالىي مەكتەپلەرنىڭ دۆلەتنىڭ تور بىخەتەرلىكى تېخنىكىسىدا يېڭىلىق يارىتىش تۈرلىرىگە قاتنىشىشىغا مەدەت بېرىشى كېرەك.

  17- ماددا دۆلەت تور بىخەتەرلىكى ئىجتىمائىي مۇلازىمەت سىستېمىسى بەرپا قىلىشقا تۈرتكە بولىدۇ، ئالاقىدار كارخانىلار، ئاپپاراتلارنىڭ تور بىخەتەرلىكى بويىچە ئىسپات بېرىش، ئۆلچەش ۋە خەۋپ- خەتەرنى باھالاش قاتارلىق بىخەتەرلىك مۇلازىمىتىنى يولغا قويۇشىغا ئىلھام بېرىدۇ.

  18- ماددا دۆلەت تور سانلىق مەلۇماتى بىخەتەرلىكىنى قوغداش ۋە ئۇنىڭدىن پايدىلىنىش تېخنىكىسىنى يارىتىشقا ئىلھام بېرىدۇ، جامائەت سانلىق مەلۇمات بايلىقىنى ئېچىۋېتىشنى ئىلگىرى سۈرىدۇ، تېخنىكىدا يېڭىلىق يارىتىشقا ۋە ئىقتىسادىي، ئىجتىمائىي تەرەققىياتقا تۈرتكە بولىدۇ.

  دۆلەت تور بىخەتەرلىكىنى باشقۇرۇش ئۇسۇلىدا يېڭىلىق يارىتىش، تور يېڭى تېخنىكىسىنى قوللىنىشقا مەدەت بېرىدۇ، تور بىخەتەرلىكىنى قوغداش سەۋىيەسىنى ئۆستۈرىدۇ.

  19- ماددا ھەر دەرىجىلىك خەلق ھۆكۈمەتلىرى ۋە ئۇنىڭ ئالاقىدار تارماقلىرى تور بىخەتەرلىكىگە دائىر دائىملىق تەشۋىق- تەربىيەنى قانات يايدۇرۇشى ھەمدە ئالاقىدار ئورۇنلارنىڭ تور بىخەتەرلىكى تەشۋىق- تەربىيە خىزمىتىنى ياخشى ئىشلىشىگە يېتەكچىلىك ۋە ھەيدەكچىلىك قىلىشى كېرەك.

  ئاممىۋى تاراتقۇلار تور بىخەتەرلىكى تەشۋىق- تەربىيەسىنى قاراتمىلىق ھالدا جەمئىيەتكە يۈزلەندۈرۈشى كېرەك.

  20- ماددا دۆلەت كارخانا ۋە ئالىي مەكتەپ، كەسپىي مەكتەپ قاتارلىق تەربىيەلەش، يېتىشتۈرۈش ئاپپاراتلىرىنىڭ تور بىخەتەرلىكىگە ئالاقىدار تەربىيەلەش ۋە يېتىشتۈرۈشنى قانات يايدۇرۇشىغا مەدەت بېرىدۇ، كۆپ خىل ئۇسۇللارنى قوللىنىپ، تور بىخەتەرلىكى ئىختىساسلىقلىرىنى يېتىشتۈرىدۇ، تور بىخەتەرلىكى ئىختىساسلىقلىرىنى ئالماشتۇرۇشنى ئىلگىرى سۈرىدۇ.
مەسئۇل مۇھەررىر : قەلبىنۇر